Problemen tussen aandeelhouders ? Uw mogelijkheden

Mr. James Leliveld | Leliveld Advocaten Maastricht

Mr. James Leliveld

9 juli 2018

Problemen tussen aandeelhouders? Vaak ingrijpend en vrijwel nooit in het belang van de vennootschap, maar toch komt het dagelijks voor. Weet u dan welke wegen u kunt  bewandelen? Mr James Leliveld, advocaat ondernemings- en vastgoedrecht legt uit welke (procedurele) mogelijkheden tot een oplossing kunnen leiden.

Samenwerken met anderen kan leiden tot betere rendementen. Maar de praktijk is vaak weerbarstig en blijkt een samenwerkingsverband niet altijd zaligmakend te zijn. Het gebeurt meer dan geregeld dat tussen aandeelhouders van een vennootschap, vaak een BV,  vrijwel onoplosbare conflicten ontstaan. Ook al gaat het om bedrijven, achter die bedrijven schuilen natuurlijk nog altijd personen.

Een recent voorbeeld uit mijn praktijk:

X en Y waren beiden voor 50% aandeelhouder in een BV, een middelgrote horeca onderneming. Ook waren zij beiden bestuurders van de BV. Door een persoonlijk conflict weerde Y de andere bestuurder X (mijn cliënt) uit de zaak en trok Y alles naar zich toe. Y maakte er een rommeltje van, deed zeer risicovolle investeringen die de onderneming niet kon dragen en trok veel geld uit de onderneming. De BV raakte in ernstige liquiditeitsproblemen. X wilde Y graag ontslaan als bestuurder, maar omdat beiden  voor 50% aandeelhouder waren ontstond er een patstelling. Immers, de AVA kon geen ontslagbesluit nemen.

De vraag was wat mijn cliënt X als mede-aandeelhouder kon doen tegen de andere aandeelhouder.

In titel 8 van boek 2 van het Burgerlijk Wetboek is de geschillenregeling opgenomen. In dezelfde titel is het recht van enquête opgenomen. Deze procedures boden een uitkomst in deze zaak. Een andere mogelijkheid om het aandeelhoudersgeschil op te lossen zou de ruziesplitsing zijn geweest. Uiteindelijk is het geschil voor mijn cliënt X met succes opgelost door een enquêteprocedure in combinatie met een gedwongen overdracht. Ik leg u uit hoe het werkt.

 

 Aandeelhouder en de geschillenregeling

 

Middels de geschillenregeling kan een aandeelhouder gedwongen worden zijn aandelen over te dragen aan de andere aandeelhouder(s). Dit wordt uitstoting genoemd. Ook kan een aandeelhouder gedwongen worden de aandelen van de ander over te nemen. Dit wordt uittreding genoemd.

 

Gedwongen overdracht door een aandeelhouder

 

Een aandeelhouder die door zijn gedragingen het belang van de vennootschap zodanig schaadt, dat het voortduren van zijn aandeelhouderschap in redelijkheid niet kan worden geduld, kan door zijn medeaandeelhouders worden gedwongen zijn aandelen te verkopen. Dit is geregeld in artikel 2:336 BW. De vordering tot overdracht van aandelen kan worden ingesteld door een of meer aandeelhouders die alleen of gezamenlijk tenminste een derde van het geplaatste kapitaal verschaffen. Een belangrijke vereiste is verder dat de aandeelhouder door zijn gedragingen het belang van de vennootschap schaadt en niet de belangen van de medeaandeelhouders. Een voorbeeld van een gedraging welke het functioneren van de vennootschap in gevaar brengt, is wanneer een aandeelhouder de besluitvorming voortdurend zonder goede grond blokkeert en structureel tegen alle voorstellen van het bestuur stemt.

 

Gedwongen uittreding van een aandeelhouder

 

De aandeelhouder die door gedragingen van zijn medeaandeelhouders zodanig in zijn rechten of belangen is geschaad, dat in redelijkheid niet langer van hem gevergd kan worden dat hij aandeelhouder blijft, kan van die medeaandeelhouders vorderen dat zijn aandelen worden overgenomen. Hierbij kan bijvoorbeeld gedacht worden aan situaties waarin een zeer ongunstig dividendbeleid wordt gevoerd. Een vordering tot uittreding kan ook worden ingesteld tegen de vennootschap op grond van gedragingen van één of meer medeaandeelhouders of van de vennootschap zelf. Voor het instellen van de vordering tot overname is niet vereist dat de eiser ten minste een derde gedeelte van het geplaatste kapitaal verschaft.

Indien in de statuten van de vennootschap of in een overeenkomst een geschillenregeling is opgenomen, gaat deze altijd voor. In zo’n geschillenregeling kan bijvoorbeeld opgenomen zijn dat geschillen worden opgelost door middel van arbitrage.

Wat kan een aandeelhouder met het recht van enquête?

 

De enquêteprocedure bestaat uit twee afzonderlijke procedures. De eerste procedure ziet op het onderzoek naar het beleid en de gang van zaken van een rechtspersoon. De Ondernemingskamer van het Gerechtshof in Amsterdam beslist of een dergelijk onderzoek nodig is. Een onderzoek wordt alleen ingesteld wanneer sprake is van gegronde redenen om aan een juist beleid te twijfelen. De tweede procedure komt aan de orde indien uit het onderzoeksverslag blijkt dat er sprake is van wanbeleid. Van wanbeleid is onder meer sprake indien de vennootschap onbestuurbaar is geworden en als de rechtspersoon niet behoorlijk functioneert door het voortdurend opzettelijk dwarsbomen van de besluitvorming. De ondernemingskamer kan in dat geval een of meerdere voorzieningen treffen. Zo kan zij besluiten vernietigen, bestuurders of commissarissen schorsen of ontslaan, tijdelijk bestuurders of commissarissen aanstellen, tijdelijk afwijken van bepaalde bepalingen uit de statuten, de rechtspersoon ontbinden en tijdelijk aandelen overdragen ten titel van beheer.

De enquêteprocedure kan echter niet zomaar door iedere aandeelhouder worden gestart. Er geldt immers een ‘’drempel’’. Hoeveel aandelen een aandeelhouder dient te bezitten alvorens hij aan die drempel voldoet, hangt af van het geplaatst kapitaal van de vennootschap. Als uitgangspunt kan worden genomen dat een aandeelhouder die 10% van de aandelen houdt in elk geval altijd bevoegd is.

 

Wat kan een aandeelhouder met een ruziesplitsing?

 

Bij ruziesplitsing gaat het vermogen van de vennootschap over op tenminste twee overblijvende vennootschappen. Zo worden bepaalde aandeelhouders aandeelhouder van de ene vennootschap en de andere aandeelhouders aandeelhouder in de andere vennootschap.

Heeft u een conflict met een aandeelhouder en wilt u meer weten over uw mogelijkheden? Neem contact met mij op en maak gebruik van het gratis oriënterend gesprek. Vaak kan ik u al snel voorzien van een goede strategie.

U kunt mij bereiken via onderstaande button, mobiel +31 6 26 53 23 20 of per mail leliveld@leliveldadvocaten.nl

Disclaimer
Aan de inhoud van bovenstaande tekst kunnen geen rechten worden ontleend.

Meer informatie nodig? Het eerste gesprek is gratis en vrijblijvend.

Bel +31 43 325 96 79

Mail info@leliveldadvocaten.nl

Shopping Cart